Mentale weerbaarheid

Mentale weerbaarheid

Lichaam en geest staan met elkaar in verbinding, dit is waarom mentale weerbaarheid belangrijk is voor je geestelijke gezondheid en zelfs voor de gezondheid van je lichaam. Mentale weerbaarheid helpt je namelijk om stressvolle situaties te overwinnen en om met optimisme naar problemen te kijken.


Iedereen kent wel mensen die door een tegenslag helemaal in de put zijn geraakt en iedereen kent ook wel mensen die door een tegenslag iets hebben bedacht, waardoor ze verder zijn gekomen in hun leven dan ervoor. Dit zijn de mensen waar het over gaat als iemand zegt: “Wat je niet dood maakt, maakt je sterker.” Dit wordt ook wel posttraumatische groei genoemd (1). Dit heeft alles te maken met het verschil in mentale weerbaarheid.

Persoonlijk denk ik ook dat mensen te weinig weten over posttraumatische groei en veel meer horen over posttraumatische stress. Hierdoor kun je het idee krijgen dat een traumatische gebeurtenis alleen maar neutraal of negatief voor je kan werken. Terwijl ongeveer een derde van de mensen zich nooit door tegenslagen uit het veld laat slaan. Er is dus iets aan de hand met mentale weerbaarheid en dat dit iets voor je kan doen.

Onderzoek door de Universiteit van Utrecht laat zelfs zien dat mensen die mentaal weerbaarder zijn zichzelf gezonder voelen en hun immuunsysteem functioneert beter dan mensen die een lagere mentale weerbaarheid hebben (2).

Mentale weerbaarheid gaat dus om weerbaarheid tegen stress en tegenslagen in het leven. Die weerbaarheid zorgt er dan voor dat je iets gaat doen om problemen op te lossen en dat je niet lange tijd in een dip blijft hangen doordat iets in je leven niet is goed gegaan.

Die weerbaarheid opbouwen doe je dus niet door jezelf zoveel mogelijk stress te geven en je er niets van aan te trekken. Het is niet als sporten, dit is een mentaal ding waardoor je juist met je gedachten en gevoelens aan de slag mag gaan.

Wat vooral belangrijk is voor het opbouwen van mentale weerbaarheid is dat jij het gevoel krijgt dat je controle hebt, dat je iets kunt doen aan je situatie. In plaats van dat je het gevoel hebt dat je hulpeloos bent. Mensen die niet opgeven hebben allemaal als overeenkomst dat ze optimistisch zijn. Ze interpreteren tegenslag als iets wat tijdelijk is en niet iets dat altijd voortduurt.

Bij een tegenslag kun je dan denken: “Dit gaat snel weg, dit is maar één situatie en ik kan er iets aan doen.”

Daarnaast is het belangrijk om positieve emoties te versterken. Het is belangrijk om te controleren of een negatieve emotie wel past bij de situatie waarover je negatief bent.

Jouw sociale relaties zijn ook belangrijk voor je mentale weerbaarheid. Probeer tenminste met je vrienden (het liefst ook met je familie) een goede relatie te hebben die gebaseerd is op vertrouwen, het goed oplossen van conflicten en om samen dingen te ondernemen die betekenis geven. Daarnaast is het belangrijk om te herstellen van verraad (als iemand bijvoorbeeld een belangrijke belofte niet is nagekomen).

Tevens is zelfbewustzijn belangrijk voor je mentale veerkracht. Zoals dat jij je er door mindfulness bewust van bent wanneer je last hebt van neerslachtige emoties en of die passen bij de situatie. Daarnaast kun je hiermee ook je gedachtegang in de gaten houden en veranderen. Dit bewustzijn kan je bijvoorbeeld helpen om jezelf te reguleren en om jezelf te motiveren om zaken anders aan te pakken (1).

Een mooi voorbeeld van hoe dit soort zelfbewustzijn je kan helpen kreeg ik van Jikke:

“Ik merk dat ik veel minder met eten bezig ben. En het leuke is dat ik laatst aan chocolade pepernoten dacht. Ik dacht toen: Nee die MAG ik niet. Toen bedacht ik me: Jawel, ik mag ze best, maar wil ik het ook? Nee, ik wilde ze helemaal niet.”

Jikke werd zich bewust van hoe denken aan chocolade pepernoten haar triggerde om te denken aan het eten van die chocolade pepernoten. Vervolgens zei ze “nee” tegen zichzelf, maar ze heeft die gedachte veranderd door zich af te vragen of ze wel echt pepernoten wilde? Het antwoord was nee en hierdoor kon ze gedachte aan chocolade pepernoten helemaal loslaten, zonder hier eerst een handje chocolade pepernoten voor te eten. Hoe tof is dat 😊?


Bewegen is ook belangrijk voor een gezond lichaam en mentale weerbaarheid kan je helpen om jouw manier van bewegen te optimaliseren. Als je namelijk net begint met sporten kan het je tegenvallen hoeveel moeite het kan kosten of misschien beoefen je een sport of bewegingsvorm die gewoon niet bij je past en denk je daardoor dat je dan maar weer op de bank een boekje gaat lezen met een kop thee erbij. Dat is immers veel prettiger.

Mentale weerbaarheid zorgt er echter voor dat als iets je tegenvalt, dat je dan toch doorzet om te gaan sporten (3). Of gemotiveerd blijft om een bewegingsvorm te vinden die wel bij je past, waardoor je alsnog doorgaat met sporten. Alleen dan op een andere manier.

Daarnaast helpt bewegen zelf je ook om mentaal weerbaarder te zijn. Elke vorm van beweging helpt bijvoorbeeld om depressieve klachten te verminderen en als je iets intensiever beweegt helpt dat ook om angsten te verminderen (4).

Bewegen is dus niet iets dat je per se voor je lichaam kunt doen. Het is ook iets wat je helpt met je mentale gezondheid. Bewegen geeft je hierdoor een echte win-win situatie.


Het programma van ikveranderwel is bedoeld om af te slanken, maar het doet veel meer dan dat. Het helpt je ook met je mentale weerbaarheid in andere delen van je leven en om op een gezonde en positieve manier naar je lichaam te kijken. Ook als je nu niet tevreden bent over je lichaam.

Aukje zei hierover: “Jouw programma doet veel voor mij. Het gaat heel erg diep en niet alleen het afvallen en geeft mij veel inzichten in en uit mijn leven.”

Wil jij positiever door het leven gaan en meer genieten van je lichaam? Ikveranderwel kan je helpen als je maar een paar kilo wilt afslanken of als je wat meer hulp nodig hebt. Wil je gewoon een betere relatie met je lichaam? Dan kan dat natuurlijk ook.

Klik hier voor meer informatie over het programma.

Klik hier om mee te doen aan het gratis webinar ‘Zonder dieet blijvend op je streefgewicht’.


Groetjes Bianca




(1) https://d1wqtxts1xzle7.cloudfront.net/60908221/Building_Resilience20191015-82688-1mbq7

(2) https://www.tandfonline.com/doi/full/10.2147/JMDH.S130432

(3) https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/1612197X.2014.946947

(4) https://bmjopensem.bmj.com/content/6/1/e000677.abstract

Over de schrijver
Reactie plaatsen